püf deliği [پوف دلیکی]

Genel
76 görüntülenme

(Reşad Ekrem Koçunun çizimiyle esrar kabağı ve bölümleri)

Esrar kabağının üzerindeki bir deliğin ismidir. Esrarkeş cura kamışını ağzına alırken püf deliğini başta kapalı tutar ki duman yoğun gelsin, yeterince duman geldiği anda da parmağını deliğin üzerinden kaldırır ve kabağın içine temiz hava girer, böylece dalgacımız acı dumanın fazlasını çekerek öksürmekten kurtulur. 
Püf deliği, kabağın “cura” denilen -ve nargilenin marpucuna tekabül eden- kamışının tam karşısına, kamış deliğinden biraz yukarıya denk gelecek şekilde açılır. Kabak çekmekteki oyuncaklı rolü dolayısıyla püf deliği, aynı zamanda bu işin sayılı püf noktalarından biridir. İngilizcesi “carburetor”dür.   


Aynı kamışlar lamba şişesi bulunmıyan yerde diğer münasip şişeler, sürahiler, bardaklar hattâ el ibriğinin emziği püf deliği vazifesini 
görmek şartıyla nargile makamında kullanılır.”  
(Muallim Şovalye Hasan Bahri, r. 1331/m. 1915) 


Âdî nargilenin marpucu yerine kabağın üst kısmına yakın yerine 
Cura denilen, içi boş, boru gibi bir kamış sokulur; bunun karşısına da ikinci bir delik açılır ki ona da Püf Deliği denilir. Kabağın lüleleri âdi nargile lülelerinden daha küçükdür.”  
(Vâsıf Hiç)

Acemaşîran üstünden âheste âheste söylediği bu türkünün ara nağmesi, bütün esrarkeşler tarafından içli, yanık bir âhenkle dakikalarca tekrarlanarak devâm eder, bu arada ocakcı, lülelere kaynar sarıkızdan doldurup keyiflerini cilâlarken, cepleri bomboş olduğu için sâde içenlere imrenerek karşıdan bakana da sadakamsı bir ikramla: «Yaklaş!» der, böylece de ağzını açarak kabağın püf deliğinin attığı dumana yaklaşan meteliksiz serseriyi nafakalandırmak cömertliğinde bulunurdu.
(Samiha Ayverdi, 1952)

Eklenme: 01.10.2025 04:41
Güncelleme: 02.02.2026 09:41
Paylaş
Paylaş
Paylaş
Paylaş
Paylaş
Paylaş